Kanna (Sceletium tortuosum) heeft de naam een mild kruid te zijn, en voor veel mensen klopt dat ook. Maar mild betekent niet dat alles kan. De belangrijkste stof in kanna werkt op hetzelfde systeem als veel antidepressiva, en juist daardoor kunnen sommige combinaties gevaarlijk zijn. In deze blog lees je welke bijwerkingen bekend zijn, welke combinaties je nooit moet maken en wie kanna beter laat staan.
Wil je eerst weten wat kanna precies is en waar het vandaan komt? Lees dan wat is kanna.
Hoe kanna werkt
Kanna is een vetplant uit Zuid-Afrika. De bladeren bevatten een groep alkaloïden, met mesembrine, mesembrenon, mesembrenol en mesembranol als de bekendste. Mesembrine is de krachtigste en bindt sterk aan de serotoninetransporter. Daardoor blijft serotonine langer actief tussen de zenuwcellen. Daarnaast remmen de alkaloïden het enzym PDE4, waardoor de signaalstof cAMP stijgt.
Die eerste werking, serotonine-heropnameremming, is precies wat ook SSRI's doen. Dat verklaart waarom de interacties zo belangrijk zijn. Het alkaloïdgehalte verschilt flink per product: gedroogd blad bevat veel minder dan een geconcentreerd extract zoals de Kanna Full Spectrum extract.
Bekende bijwerkingen
De gemelde bijwerkingen zijn meestal mild en van korte duur:
- hoofdpijn
- lichte misselijkheid of een onrustige maag
- tijdelijk minder of meer trek
- bij snuiven: een geïrriteerd neusslijmvlies
In placebogecontroleerde studies met een gestandaardiseerd kanna-extract (8 en 25 mg per dag, tot drie maanden) kwamen bij gezonde volwassenen niet meer bijwerkingen voor dan bij placebo. Bloeddruk, hartslag en bloedwaarden veranderden niet noemenswaardig. Houd wel twee dingen in je achterhoofd. Dat onderzoek ging over één specifiek extract en alleen over gezonde mensen. En over gebruik langer dan drie maanden is nog vrijwel niets bekend.
Combinaties die je moet vermijden
Dit is het belangrijkste deel van deze blog. Omdat kanna de werking van serotonine versterkt, kan het samen met andere serotonerge middelen te veel serotonine opleveren. Dat heet het serotoninesyndroom, en dat kan ernstig zijn.
| Combinatie | Waarom riskant | Advies |
|---|---|---|
| Antidepressiva (SSRI's, SNRI's) | Werken op dezelfde serotoninetransporter | Nooit combineren |
| MAO-remmers, ook ayahuasca, Banisteriopsis caapi en Peganum harmala (Syrische ruit) | Remmen de afbraak van serotonine | Nooit combineren |
| MDMA, tramadol, 5-HTP en sint-janskruid | Verhogen ook de serotonine | Nooit combineren |
| Andere psychiatrische medicatie | Mogelijke wisselwerking op de hersenchemie | Eerst overleggen met je arts |
| PDE4-remmers zoals roflumilast | Overlap in werking | Eerst overleggen met je arts |
| Alcohol en cannabis | Kunnen elkaars effect versterken | Liever niet combineren |
Herken het serotoninesyndroom: onrust, zweten, koorts, een snelle hartslag, trillen of schokkende spieren en verwardheid. Krijg je deze klachten na een combinatie, bel dan 112 of ga direct naar een arts.
Gebruik je antidepressiva? Stop er dan nooit zelf mee om kanna te kunnen proberen. Overleg altijd eerst met je arts.
Wie kanna beter niet gebruikt
- Iedereen onder de 18 jaar.
- Mensen die antidepressiva of andere psychiatrische medicatie gebruiken.
- Zwangere vrouwen en vrouwen die borstvoeding geven: hier is geen veiligheidsonderzoek naar gedaan.
- Iedereen die nog moet autorijden of machines moet bedienen.
Verstandig omgaan met kanna
Avalon geeft geen gebruiksadvies, maar een paar algemene regels helpen risico's klein te houden:
- Weet wat je hebt. Een extract is veel sterker dan blad, dus vergelijk producten nooit één op één.
- Combineer kanna niet met andere middelen, en zeker niet met de middelen uit de tabel hierboven.
- Rijd niet en bedien geen machines na gebruik.
- Twijfel je door medicatie of je gezondheid? Vraag het eerst aan je huisarts of apotheker.
Meer achtergrond vind je op Erowid en in onze blog over de geschiedenis, effecten en het gebruik van kanna.
Is kanna legaal?
In Nederland valt kanna niet onder de Opiumwet en is het vrij verkrijgbaar. Ook in de meeste andere Europese landen is de plant niet verboden. In de Amerikaanse staat Louisiana mag kanna niet worden verkocht voor menselijke consumptie. Controleer altijd de regels in je eigen land, daar ben je zelf verantwoordelijk voor.
Veelgestelde vragen
Is kanna veilig?
In studies bij gezonde volwassenen gaf een gestandaardiseerd extract niet meer bijwerkingen dan placebo. Het grootste risico zit in combinaties met andere serotonerge middelen, en over langdurig gebruik is weinig bekend.
Mag ik kanna combineren met antidepressiva?
Nee. Kanna werkt op dezelfde serotoninetransporter als SSRI's en SNRI's. Samen kunnen ze het serotoninesyndroom veroorzaken.
Kan ik kanna gebruiken na ayahuasca?
Combineer kanna niet met ayahuasca of andere MAO-remmers. Ook niet op dezelfde dag of kort na elkaar.
Is kanna verslavend?
Daar is te weinig onderzoek naar om een hard antwoord te geven. De beschikbare studies duurden maximaal drie maanden.
Waar vind ik kanna?
Kanna-blad en extracten vind je in de kanna-categorie van Avalon. Alle producten zijn alleen voor volwassenen van 18 jaar en ouder.